عبد الرحيم كلانتر ضرابى ( سهيل كاشانى )

مقدمه 9

مرآة القاسان يا تاريخ كاشان ( فارسى )

و ابنيهء تاريخى و شيوهء زندگانى و آداب و رسوم مردم شهر كاشان در آن ضبط شده است . اساسا در اين كتاب بعضى اطلاعات هست كه اختصاص به شهر كاشان ندارد و بيان كنندهء وضع غالب شهرهاى ايران در زمان تأليف كتاب تواند بود . بسيارى از مطالب آن‌كه در نظر اول عادى و سطحى جلوه‌گر خواهد شد از مباحثى است كه بطور قطع و يقين روزى ميبايست گردآورى مىشد تا از دستبرد نيستى مصون بماند ، مانند نكاتى كه راجع به لباس و عروسى و عزا و تجارت و روشهاى مختلف كشت و ورز در اين كتاب مندرج است . بطور كلى توان گفت كه « تاريخ كاشان » سندى است معتبر و دقيق در بيان اوضاع اجتماعى ايران عصر قاجار . مؤلف در تدوين كتاب به كتابهاى آتشكدهء آذر ، احسن القصص ، تاريخ اخشيديه ، تاريخ آداب ملوك ، تاريخ شجرى خلفا ، تاريخ الفى تركى ، تاريخ قم ، تاريخ شاه اسماعيل صفوى و تاريخ شاه طهماسب ( ظاهرا عالم آراى عباسى ) ، تاريخ شرف خان بدليسى ( شرفنامه ) ، جام جم ، جهان‌نما ، ظفرنامه ، شاهنشاهنامه ، فتوحات مكيه ، مجالس المؤمنين ، مجمع التواريخ ، مفاتيح ، هفت اقليم توجه داشته و آنها را مورد استفاده قرار داده است . سبك انشاى مؤلف ، جاى جاى ، چون غالب كتابهاى عصر قاجارى قلم انداز است . ناچار در پاره‌اى از موارد مجبور شده‌ام كه جملات را در مواضع كاملا اضطرارى با افزودن كلمات و عباراتى ميان [ ] اصلاح و تكميل كنم . * * * بسيارى از تعليقات كتاب مأخوذ است از يادداشتهاى اللهيار صالح كه وصف آنها را در صفحهء 459 نوشته‌ام . بعضى هم مبتنى است بر اطلاعاتى كه